جراحی زیبایی فک یا ارتوسرجری (به لاتین Orthosurgery) یکی از جراحیهای صورت است که فرآیند تغییر شکل فک برای بازگرداندن زیبایی فک و ظاهر صورت است. این جراحی شامل اصلاح انحراف فک، بهبود جویدن، و بهبود فرایند گوارشی است. افرادی که مشکلات نامنظمی دندان و فک دارند و ارتودنسی دندان به تنهایی قادر به درمان این نامنظمی نیست، باید جراحی فک یا ارتوسرجری انجام دهند. این مقاله به بررسی کامل عمل جراحی فک و صورت میپردازد.
| فواید انجام عمل زیبایی فک | معایب عمل زیبایی فک |
|---|---|
| زیبایی و جذابیت چهره | خونریزی جزئی |
| اصلاح ناهنجاری فک و عیوب مادرزادی | تورم |
| تقارن فک | بی حسی |
| بالا رفتن اعتماد به نفس | عفونت (به ندرت) |
| رفع مشکل جویدن | |
| بهبود تنفس | |
| رفع مشکلات مربوط به آپنه | |
| بهبود صحبت کردن |
مزایای ارتوسرجری یا جراحی فک
از مزایای جراحی زیبایی فک میتوان به زاویه فک با عمل ارتوسرجری، درمان آسیبهای فک و صورت، زیبایی صورت از نمای جانبی و جلو، و اصلاح برهمریختگی تقارن صورت و تنفس راحت اشاره کرد. همچنین ممکن است به تسکین درد و ناراحتی ناشی از اختلال عملکرد مفصل فکی کمک کند. دیگر مزایا شامل:
- زیبایی و جذابیت چهره
- بالا رفتن اعتماد به نفس
- بهتر جویدن غذا
- کاهش ساییده شدن دندان
- بهبود عملکرد دهان و دندان
- بهبود بخشیدن تنفس
- رفع مشکلات مربوط به آپنه
- بسته شدن لبها به راحتی بدون ایجاد فشار
- اصلاح عیوب مادرزادی
- بهبود صحبت کردن و گفتن راحتتر کلمات
عوارض عمل جراحی فک
همانطور که در تمامی عملهای جراحی یک سری عوارض احتمالی وجود دارد، عمل جراحی فک نیز از این قاعده مستثنی نیست. این عوارض احتمالی ممکن است رخ دهند یا نه. برخی از این عوارض عبارتند از:
- خونریزی طی عمل (مخصوصاً اگر پیش از عمل سیگار کشیده باشید یا الکل مصرف کرده باشید)
- عفونت (که با تجویز آنتیبیوتیک خطر عفونت رفع میشود)
- بروز آسیب عصبی در ناحیه فک
- احتمال شکستگی فک
- برگشت فک به حالت اولیه
- درد مفصل فک
- نیاز به جراحیهای بعدی
- نیاز به انجام عصبکشی یا درمان ریشه دندان در برخی موارد
تفاوت جراحی فک (ارتوسرجری) با ارتوگناتیک چیست؟
جراحی فک یا “ارتوسرجری” به ترکیب ارتودنسی و جراحی برای اصلاح ناهنجاریهای اسکلتی فک گفته میشود، در حالی که واژه “جراحی ارتوگناتیک” بیشتر در منابع علمی برای اشاره به عمل اصلاح موقعیت فکها به کار میرود. در واقع، هر دو به یک مفهوم اشاره دارند اما ارتوسرجری معمولاً در فضای بالینی و میان بیماران رایجتر است.
چه افرادی کاندید جراحی فک هستند؟
جراحی فک برای کسانی توصیه میشود که دچار یکی از شرایط زیر هستند:
- جلو یا عقب بودن بیش از حد فک بالا یا پایین
- انحراف فک به یک سمت (عدم تقارن صورت)
- مشکل در بستن دندانها حتی با ارتودنسی
- اختلال در جویدن، بلع یا صحبت کردن
- مشکلات تنفسی مانند آپنه خواب
- درد مزمن فک یا مفصل گیجگاهی فکی (TMJ)
مزایای جراحی فک فراتر از زیبایی
جراحی فک فقط برای زیبایی انجام نمیشود. این عمل میتواند:
- هماهنگی اجزای صورت را افزایش دهد (مثلاً چانه جلو آمده، ظاهر بینی را نیز بهتر نشان میدهد)
- توانایی جویدن و صحبت کردن را بهبود دهد
- مشکلات تنفسی شبانه (مانند آپنه خواب) را کاهش دهد
- به درمان دردهای مفصل فک کمک کند
انواع روشهای جراحی فک و چانه
1. جراحی فک بالا (ماگزیلا)
برای افرادی که فک بالا بیش از حد جلو یا عقب است یا هنگام خندیدن لثه زیادی نمایان میشود.
2. جراحی فک پایین (ماندیبل)
در موارد عقبماندگی یا جلوآمدگی بیش از حد فک پایین استفاده میشود.
3. جراحی چانه (منتوپلاستی)
برای جلو یا عقب بردن چانه و اصلاح فرم صورت استفاده میشود. در برخی موارد بدون جراحی فک و فقط با منتوپلاستی میتوان توازن صورت را برقرار کرد.
4. زاویهسازی فک (کانتورینگ)
شامل تراشیدن استخوان، کاشت پروتز فک یا چانه، یا لیپوساکشن ناحیه زیر چانه است. این روشها هم بهتنهایی و هم همراه با جراحی اصلی فک انجام میشوند.
مراقبتهای قبل و بعد از جراحی فک
قبل از جراحی:
- نیاز به مشاوره ارتودنسی و شروع درمان ارتودنسی ۶ تا ۱۲ ماه قبل
- انجام آزمایشهای عمومی و عکسبرداریهای فک و صورت
- قطع مصرف دخانیات و داروهای ضدالتهاب غیرضروری
بعد از جراحی:
- رژیم غذایی نرم تا ۶ هفته
- خوابیدن با زاویه ۳۰ درجه برای کاهش تورم
- استفاده از کمپرس سرد در ۷۲ ساعت اول
- اجتناب از فعالیتهای سنگین حداقل تا ۱ ماه
آیا زاویهسازی غیرجراحی جایگزین جراحی فک است؟
روشهایی مانند تزریق فیلر، بوتاکس یا لیفت با نخ میتوانند به طور موقت زاویه صورت را بهبود دهند، اما برای اصلاح اسکلتی و مشکلات فکی عمیق مؤثر نیستند. مزیت جراحی فک، ماندگاری دائمی و اثرگذاری ساختاری آن است.
هزینه و سن مناسب جراحی فک
- هزینه جراحی فک بسته به نوع عمل، شهر، تخصص جراح و نیاز به ارتودنسی متفاوت است.
- معمولاً انجام این جراحی پس از اتمام رشد استخوان (۱۸ سال به بالا) توصیه میشود، مگر در شرایط خاص پزشکی.
آیا پس از جراحی نیاز به ارتودنسی هست؟
در اغلب موارد، درمان ارتودنسی قبل و بعد از جراحی الزامی است تا موقعیت دندانها با موقعیت جدید فکها هماهنگ شود. همکاری نزدیک بین جراح فک و ارتودنتیست، کلید موفقیت درمان است.
سوالات متداول درباره جراحی فک
- آیا جای بخیه باقی میماند؟ بخیهها معمولاً داخل دهان هستند و اثری روی صورت نمیگذارند.
- دوره نقاهت چقدر است؟ تورم شدید تا ۲ هفته، بازگشت به فعالیت روزمره تا ۱ ماه و بهبودی کامل حدود ۳ تا ۶ ماه طول میکشد.
- آیا امکان برگشت وجود دارد؟ اگر مراقبتهای بعد از عمل رعایت نشود یا درمان ارتودنسی به درستی انجام نشود، احتمال تغییرات جزئی وجود دارد.
مقایسه اجمالی روشهای جراحی و غیرجراحی زاویه فک
| روش | ماندگاری | کاربرد | هزینه | نیاز به بیهوشی |
|---|---|---|---|---|
| جراحی فک | دائمی | اصلاح ساختار استخوان | بالا | دارد |
| فیلر | موقت (۶ تا ۱۸ ماه) | برجستهسازی موقت | متوسط | ندارد |
| بوتاکس زاویه فک | موقت (۳ تا ۶ ماه) | لاغری عضلات فک | پایین | ندارد |
| نخ لیفت | موقت (تا ۱ سال) | لیفت جزئی زاویه فک | متوسط | ندارد |
هزینه جراحی زیبایی فک
این جراحی بسته به کلینیک و تجربه پزشک مورد نظر، هزینهای متغیر دارد. در سنین بالا، به دلیل فرم نهایی استخوانهای فک، زمان و انرژی بیشتری برای جراحی لازم است. به همین دلیل، سنین مناسب برای جراحی فک، هجده به بالا است. برای کسب اطلاعات دقیقتر، میتوانید با تلفن کلینیک دکتر شمس تماس بگیرید.
جراح فک و صورت در تهران
جراحی فک و صورت یکی از حوزههای تخصصی است که به تشخیص و مراقبت از بیماریهای موثر بر صورت، فک، دهان و گردن میپردازد. دکتر شاهین شمس یکی از بهترین جراحان تهران با بیش از 14 سال سابقه کار، به زیباجویان این امکان را میدهد که با اطمینان کامل جراحی زیبایی خود را انجام دهند.
کدام صورتها نیاز به جراحی زیبایی فک دارند؟
عمل جراحی فک برای افرادی انجام میشود که با مشکل جلو یا عقب بودن یکی از فکها مواجه هستند. این مشکل علاوه بر تأثیر بر زیبایی، عملکرد جویدن و صحبت کردن را نیز تحت تأثیر قرار میدهد و ممکن است مشکلات تنفسی ایجاد کند. قبل از تصمیم به جراحی زیبایی فک، موارد زیر باید در نظر گرفته شوند:
- بیرون زدگی بیش از حد فک پایین
- فک خیلی عقب
- عدم تقارن صورت
- مشکل در جویدن غذا
- تنفس سخت
- اختلالات گفتاری
- محدودیتهای سنی – نه زودتر از 18 سال.
جراحی فک چطور انجام میشود؟
جراحی فک در مراکز معتبر توسط جراحان ماهر و با تجربه انجام میشود. بهبودی بعد از جراحی ممکن است چند ماه طول بکشد و در این مدت، فرد باید از رژیم غذایی خاصی پیروی کند و مراقبتهای خاصی را رعایت کند.
برای اطلاعات بیشتر در مورد جراحی زیبایی فک و صورت، به سایت دکتر شاهین شمس مراجعه کنید.

(02) دیدگاه
زمان جوش خوردن فک بعد از جراحی فک چقدر طول میکشد؟
6 تا 8 هفته